SONA VƏLİYEVA

ARAZBARI

Araz boyu bu nə köçdü?
Məndən, səndən, ondan keçdi.
Göz yaşını güllər biçdi,
Yarı bülbül, yarı xarı –
“Arazbarı”.

Tarixlərin səsi, ünü
Çay da haqsızlıq sürgünü
Tanrı tikər körpüsünü
Yarı dərd-qəm, yarı barı –
“Arazbarı”.

Yollar düyün düşdü çəndə,
Özüm yetim öz içimdə
Nə ağacdı bu biçimdə
Meyvəsi ayrılıq dadır –
“Arazbarı”.

Həm varındım, həm yoxundum,
Naxış-naxış hey toxundum,
Yazılmamışdan oxundum
Param-parça, yarı-yarı –
“Arazbarı”.

Göyçə, Şuşa, Təbriz dərdi
Köhnəldikcə təzələndi.
Sönüb külümdən közərdim,
Odum boyumdan yuxarı –
“Arazbarı”.

Ara azsa, bu da kədər,
Yol bir addım, yol nə qədər?
Bu na tale, bu nə qədər?
Harda qaldı bəhrə-barım –
“Arazbarı”.

Yazılıram sətir-sətir,
Göy Tanrının, yer kimindir?
Məni başına döndərin
Araz adlı dərdli yarın –
“Arazbarı”.

Yeddi səsdən, yeddi rəngdən
Hönkürdüm içimdə bərkdən,
Görünməyən göy dirəkdən
Qurulan hasarım, barım –
“Arazbarı”.

“Şeyx Səfi” indi toxundu,
Yer oxundu, göy oxundu,
Qınından çıxan oxuydu –
Tuşlandı sinəmə sarı
“Arazbarı”.

Ahım yandıracaq daşı,
Daşa dönən yar-yoldaşı,
Mən fələyin qarğanmışı
Dərdim bütöv, torpaq yarı –
“Arazbarı”.

Evim, ocağım Təbrizdi
Düyünü, yası mənsizdi,
“Qaragilə” kimsəsizdi,
Dərd çəkir ellərə sarı –
“Arazbarı”.

Dolu başlar, bulud çağlar,
Göylər yerlə ülfət bağlar.
Araz üstə kimdir ağlar?
Yarı insan, yarı pəri –
“Arazbarı”.

Daş-divarsız bəndim zülüm,
Boynumda kəməndim zülüm
Sümüyə dirəndi zülüm
Səndə hər sirrin açarı –
“Arazbarı”.

YADDAŞIN İTİRƏN ADAM

Bir ömür tövbədən dönüb, bəlkə də
Duayla paklanan yaddaşı təmiz...
Unudub taleyin sevincin, qəmin
Keçir öz ömründən səssiz, səmirsiz.

Sökülən, dağılan yaddaş dəftərin,
Təzədən yazmağa gücü yetməyir.
Yad sanır, dərdindən ölən adamı,
Güzgüdən özünü tanıya bilmir...

Çiçəyin, böcəyin adın əzizlər,
Ağacla danışar, ayla danışar.
Divarda öz şəklin anası bilər,
Əzabla qurduğu evə yadlaşar.

Günahın, səvabın ölçü-biçisi,
Xardal dənəsi tək hesablanarmış.
Sevinci, kədəri tale payında
Hərə öz xəttiylə bəxtinə yazmış.

Havadır, günəşdir, yemək ruzisi
ərköyün uşaqtək yeməkdən qaçar.
Ayın işığına əllərin açıb,
Ovcunun içindən dua yollayar.

Zamanmı, məkanmı itib içində,
Gözə yad görünən doğmalar kimdi?
Bir vaxtlar əlləri üstündə əsən,
Övladın yaddan da yad bilir indi...

Soruşsan adını, doğulan yeri,
ən uzaq ulduzda ev-ocağı var.
İlahi, bu adam, səyyah mələyin
Gəlib yer üzündə qərib yaşayar.

Unudub bir ömür qazandıqların,
Uşaqlıq, gənclik də sanki yalanmış.
İçində Tanrıdan başqa hərşeyi,
Zaman küləkləri alıb aparmış.

Sökülən, dağılan yaddaş dəftərin,
Təzədən yazmağa gücü yetməyir.
Yad sanır, dərdindən ölən adamı,
Güzgüdən özünü tanıya bilmir...