Ma­hi­rə Ab­dul­la

Çəh­ra­yı rən­gin na­ğı­lı

Si­zə duy­ğu­lu, in­cə bir qəl­bin çır­pın­tı­la­rı ilə hə­zin mis­ra­lar­da il­mə­lən­miş na­ğıl da­nı­şa­ca­ğam. Bi­ri var­dı, “qa­ya­sı çəh­ra­yı, da­şı xı­na­lı bir na­ğıl­lı dün­ya”da düş­mən­lə­rin qa­ra bağ­rı­nı dağ­la­yan, si­nə­si­nə ça­lın-çar­paz şı­rım­lar çə­kən qa­la­lar qa­la­sı Nax­çı­va­nın qar­tal qa­nad­lı dağ kən­din­də şıl­taq bir qız va­rıy­dı. Göz açan­dan sə­ma­nın ma­vi rən­gi­nin, əzə­mət­li qa­ya­la­rın, qa­bar­lı ya­mac­la­rın bə­yaz qa­rı­nın, du­man-çis­kin əl­bi­sə­si­nin seh­ri­ni ürə­yi­nə yı­ğır­dı.

Yay­da sə­xa­vət­li gü­nə­şin par­laq işı­ğı uşaq­la­rı ba­ğa, çə­mə­nə qo­vur­du. Ya­şıl daş­lar­dan dır­naq­la­rı­na yax­dı­ğı qır­mı­zı xı­na hə­ləm-hə­ləm get­məz­di. Pa­yız gəl­di­mi, bağ­la­rın mer-mey­və­si­ni yı­ğıb-yı­ğış­dır­maq ol­mur­du. Tə­zə ce­viz lə­pə­si­nin qa­na­ğı bar­maq­la­rı­nı qap­qa­ra edir­di. Bü­tün şa­gird­lər mü­əl­lim­lə­rin dan­laq ye­ri olur­du. Qış­da sərt so­yuq ha­mı­nı evə qo­vur­du. Ata­la­rı­nın pa­lıd odu­nun­dan qa­la­dıq­la­rı so­ba­nın ya­nın­da otu­rub əriş­tə­nin biş­mə­si­ni göz­lə­yir­di­lər. Şaq­ha­şaq ce­viz qı­rır­dı­lar. Uzun qış gün­lə­rin­də bu kənd san­ki bü­tün dün­ya­dan qo­pub ay­rı­lır­dı, tək­lə­nir­di. Bəl­kə, bu­na gö­rə qo­hum-qar­daş, qo­num-qon­şu – ha­mı bir-bi­ri­nin sim­sa­rı olur­du.

Ya­zın gə­li­şi ilə in­san­lar da tə­bi­ət ki­mi can­la­nır­dı­lar. Al­ma, ərik ağac­la­rı­nın çəh­ra­yı çi­çək­lə­ri­nin ət­ri in­sa­nı məst edir­di. Hə­yat ona çəh­ra­yı rəng­də gö­rü­nür­dü – tə­miz idi, pak idi, duy­ğu­lu idi. “Dün­ya­nın nəf­sin­dən, mək­rin­dən uzaq, şey­tan əmə­lin­dən, şə­rin­dən uzaq” ol­du­ğu üçün qa­zan­cı­na ha­lal bir ocaq düş­müş­dü.

Ki­çik­dim, də­cəl­dim, ər­kö­yün idim,

Ana­lı, nə­nə­li dün­yam var idi.

Mə­nim oyun­ca­ğım bö­cək­lər, daş­lar,

Mə­nim oyun­ca­ğım göy qur­şa­ğıy­dı.

Bu qız “qa­pı­la­rı ki­lid­siz, dar­va­za­sı açıq” ev­də ya­şa­yır­dı, dün­ya­nı ağ-qa­ra gör­mək üçün əlif­ba­dan baş­la­ma­lıy­dı. O çəh­ra­yı rəng do­ğul­du­ğu el-obay­dı, isin­di­yi ocaq, söy­kən­di­yi daş, ar­xa­lan­dı­ğı ata yur­du, ana di­zi­nin ya­nı idi. Bir gün “de­di­lər kənd­lər bo­şa­lır”. Ar­tıq bö­yü­yüb Ba­kı­dan Nax­çı­va­na boy­la­nan, özü də se­vən, se­vi­lən, ana olan bu şa­ir xa­nım di­lə gəl­di, ha­ray sal­dı:

Sü­kut bur­da bü­sat qu­rur, toy qu­rur,

Qa­pı­sı­nı ya­ğış dö­yür, qar vu­rur,

Ru­zi­si­ni qa­ra yel­lər so­vu­rur,

Kim­sə yox­dur ağı de­sin bu kən­də.

Ötən il­lər onu də­yiş­mə­miş­di. Tan­rı ru­hu­nu oyat­mış­dı, “Min bir ge­cə­də­ki Şəh­ri­zad ki­mi” süb­hə­cən, “üzüm gi­lə­si­tək, nar gi­lə­si­tək” şe­ir­lər oxu­maq is­tə­yir­di:

Üzüm çi­çək­lə­yən ba­dam ağa­cı.

Tan­rı mö­cü­zə­si, ruh eh­ti­ya­cı,

Döv­lə­tim, sər­və­tim şe­ir qa­zan­cı,

Gəl bö­lək sə­nin­lə, şe­ir oxu­yum.

Ürə­yin­də­ki söz­lər sə­hə­rə­cən bit­məz­di. Bir şe­ir dün­ya­sın­da yol tu­tub, iz sa­lıb ge­dir­di. “Çöl­lü-bi­ya­ba­na” dü­şüb, “Yol baş­la­yıb ge­dən kar­va­na” qo­şul­muş­du. Bu yol­çu­luq “mə­rəz” idi. Na­rın qum­lar bat­man daş­la­ra dö­nüb ayaq­la­rın­dan ası­lır­dı.

Ar­xa­dan ha­ra­yım yet­məz,

Get­di­yi yol ge­dər-gəl­məz,

Ey­lər mə­ni də­li-di­va­nə,

Yol baş­la­yıb ge­dən kar­van.

Məc­hul­luq ma­hiy­yə­ti köl­gə­lə­yib gö­rün­məz et­miş­di. Al­la­ha yal­va­rır­dı ki, kar­van­dan qal­ma­sın. Son mə­lum ol­ma­dı­ğın­dan dö­nüş müş­kü­lə düş­müş­dü. Yan-yö­rə­də bir sim­sar gö­zə dəy­mir­di.

Ta­le hök­mü idi, vaxt ömür­dən ge­dir­di. Ge­dən kar­va­na ona gö­rə qo­şul­muş­du ki, Və­tən­də Və­tə­nə kö­mək ol­sun, haq­qa üz tu­tub yal­var­sın. El-oba­sıy­la, yurd-yu­va­sıy­la, bü­tün türk dün­ya­sı ilə qey­rət dö­yü­şün­dən qəh­rə­man çıx­sın.

Am­ma hə­lə Qa­ra­bağ düş­mən əlin­də­dir. Xan Araz qı­lınc ki­mi siv­ri­lib du­rub Ba­kıy­la Təb­riz ara­sın­da. Dər­bən­din də­mir qa­pı­sı çı­xa­rı­lıb, əsir apa­rı­lıb. Xal­lı gö­zəl­lə­ri­miz İrə­van­da bu­laq­la­rın ba­şın­da süs­lən­mir. Göz yaş­la­rı er­mə­ni əsir­li­yin­də na­mu­su tap­da­la­nan qız­la­rı­mı­zın sol­ğun ya­naq­la­rı­nı sil­lə­lə­yir. Qə­fil ya­ğış­lar se­vən­lə­rin ara­sı­na çə­pər çə­kib.

...döy­dü, elə hey fa­ğır,

köv­rək al­ma çi­çə­yi­ni,

nar çi­çə­yi­ni.

De­mə, mə­sum yaz ya­ğı­şı da in­saf­sız olan­da in­sa­nın üzü­nə “gün doğ­mur”. Köv­rək çi­çək­lə­ri ba­şı­də­yə­nək­li ol­ma­ğa, əsa­rə­tə, ay­rı­lı­ğa döz­mə­yə öy­rət­mək müm­kün­süz­dür.

Bağ­lı qa­pı­la­rı bağ­lı bil­mə­sək,

Hər bağ­lı ta­le­yin öz til­si­mi var.

Yüz il­dir Ara­zı bağ­lı bil­mi­şik,

Yüz il­dir dər­di­mə ta­pıl­mır açar.

1985-ci il­də Araz qı­ra­ğın­da ya­zıl­dı bu şe­ir... Bir nur­lu, bir ay­dın sə­hər­də:

...bir ağ at­lı oğ­lan qis­mə­tə çı­xar,

Sı­nar bəx­ti­mi­zin til­si­mi, seh­ri,

Açı­lar qa­pı­lar, açı­lar yol­lar.

Qa­pı­nın bu üzün­də “Cən­gi”, “Vağ­za­lı” ça­lı­nır, qa­pı­dan o ya­na qon­şu­da­kı gö­zəl bə­növ­şə ki­mi boy­nu­nu bur­muş­du. Nə ol­sun, “val­lah, gö­zəl gəl­di bu ila­hi eşq”.

Çə­pə­ri əy­ri bi­tir­mə­yək, anam,

əy­ri çə­pər üst­dən ya­ğı yol sa­lar,

yol sa­lar.

Ümid nə gö­zəl duy­ğu­dur, Al­la­hım! İn­san üzü­nə üz tu­tub ya­şa­yır. “Yüz il­dir Ara­zı bağ­lı bil­mi­şik, yüz il­dir dər­di­mə ta­pıl­mır açar”. Bu gün Azər­bay­ca­nın bö­lün­müş tor­paq­la­rı­nın ix­ti­ya­rı yad­la­rın əlin­də­dir. Xan Araz­dan əsən sə­rin meh də in­cə qız qəl­bi­nin nis­gi­li­ni so­yut­mur. Ürə­yin­dən o za­man­lar ke­çir...

Hə­lə çox dərd­li­nin dər­ma­nı giz­li,

Hə­lə çox açar­lar ağ div əlin­də.

Bir xal­qın ta­le­yi udu­zu­lan gün

Bağ­lı qa­pı ol­du Xu­da­fə­rin də.

Ümi­di ol­ma­ya­nın gə­lə­cə­yi ol­maz. Bax­dı, bax­dı, bir az tə­səl­li tap­dı...

Hər bağ­lı qa­pı­ya bağ­lı de­mə də,

Xu­da­dan hər dər­di bir açan olur.

Xa­ti­rə­lə­rə ca­lan­mış­dı. Bir dağ kən­din­də ay-il yaz sel­lə­ri ki­mi axıb ge­dir­di. O şıl­taq kör­pə qız bu axar­da boy atıb bö­yü­yür­dü. Za­man gəl­di, vaxt yet­di, ata evin­dən qa­nad­la­nıb uç­du. Ba­şı ağ çal­ma­lı “Dağ­la­rı­nı kök­sü­nə sı­xıb, bül­lur bu­laq­la­rı­nı gö­zü­nə yı­ğıb, şə­hə­rə get­di. Uşaq­lı­ğı qı­zı­na bən­zər pırt­la­şıq saç­lı qız idi. İli­şib qal­mış­dı tut bu­da­ğın­dan. Am­ma kən­də gə­lən­də qa­la bil­mir­di, ar­xa­da evi, oca­ğı səs­lə­yir­di onu.

Bir bu­daq köl­gə­yə möh­tac, bir bu­lud ya­ğı­şa ac ömür kar­va­nı da­yan­ma­mış­dı. Bu kar­van­dan qo­pa, ay­rı­la bil­mir­di. Əbə­di yol­çu­luq idi bu – ta dər­də dər­man ta­pa­na­can da­vam edə­cək­di.

Ağ də­və­nin üs­tə gö­zəl,

Gö­zün­dən yaş xə­zəl-xə­zəl.

Ölüm do­ğul­ma­dan əzəl,

Yol baş­la­yıb ge­dən kar­van,

Qə­rib­li­yi, dər­di das­tan.

Hə­lə yo­lu­nun əv­və­liy­di. De­yə­sən, bu yol­çu­lu­ğun so­nu ol­ma­ya­caq­dı. Çün­ki ömür yo­lu idi, “bir qa­ra qor­xu­nu için­də udub” yol­çu onu ya­şa­ma­lıy­dı. Hər bir duy­ğu­sal in­san əv­vəl-axır bu sua­lı özü­nə ve­rib ca­vab al­ma­ğa ça­lı­şa­caq­dı.

Bu nə yol­çu­luq­dur be­lə, İla­hi,

İçim­dən ge­cə­yə bir işıq dü­şər.

Bu yo­lun qib­lə­si Və­tən­dir, ona gö­rə car çə­kib de­yir­di:

Dər­di­nə ağ­la­yaq bu dər­din,

Haq­dan gə­lən haq­dı de­dim.

Bəx­ti­nə bəxt­siz mil­lə­tin

Sa­vaş dü­şüb­dü, dü­şüb­dü.

Bu şe­ir də 2002-ci il­də ya­zıl­mış­dı. Araz ça­yı­nın sa­hi­lin­də Və­tən həs­rət­li qəl­bi­nin odu-atə­şiy­lə mə­şə­lə dön­müş­dü. Xal­qı­na Qa­ra­ba­ğı al­ma­ğa Al­lah­dan möh­lət is­tə­yir­di. Da­ha an­la­mış­dı “qa­rı düş­mən dost ol­maz”. Tə­pər is­tə­yir­di qi­sas al­ma­ğa, ya­ra­mı­zı sa­ğalt­ma­ğa.

Qəm çi­çək­lik, mən dər­ya­zam,

Bü­töv­lü­yə ta­mar­zı­yam.

Ey bəxt ve­rən, qis­mət ya­zan,

Zü­lüm oy­na­yım, oy­na­yım.

Və­tən ge­dən­də na­mus, bəxt, ta­le, abır-hə­ya, is­mət ge­dir. Yağ­ma­lan­mış yurd – baş­dan dü­şən pa­paq. Eli ta­la­na­nın “ha­va­sı alı­nar”, “ya­ra­sı­nın qön­çə qay­saq­la­rı üzü­lər”. Bir qa­rış yer is­tə­yər ölə-ölə oy­na­sın.

“Kö­çə­ri” çal, kö­çən mə­nəm,

Yurd ye­rin­dən pə­rən-pə­rən,

Çal, go­ra ge­dən qız mə­nəm,

Özüm oy­na­yım, oy­na­yım.

Ay­rı­lı­ğın uzun kar­van yol­la­rın­da Ba­bək­lər, Sət­tar­xan­lar ge­dər­miş. Türk qı­zı­nın, Azər­bay­can öv­la­dı­nın köv­rək qəl­bi to­za bu­laş­mış­dı, qa­bar ol­muş­du. Yax­şı ki, səh­ra qum­la­rı­nın ara­sın­dan boy­la­nan sa­rı çi­çək se­vən gö­zə­lin “ru­hu­nun rən­gi, için­dən boy­la­nan söz çə­lən­gi, so­lan sev­da­sı­nın sa­rı rən­gi” idi. Onu mə­lək­lər göy­dən gə­tir­miş­di ki, tə­səl­li tap­sın, ümi­di üzül­mə­sin. Sev­gi mə­lək­lə­ri­nin ər­mə­ğa­nıy­dı – bu qı­zın ürə­yin­dən yol alıb ge­dir­di. Ley­san ya­ğış­la­ra bən­zə­dir­di özü­nü – hön­kü­rüb ki­ri­mək üçün.

Bəx­ti­nə sev­mək düş­müş­dü – dün­ya baş­dan-ba­şa gö­zəl­lik idi. Qis­mət qa­pı­nın ağ­zı­nı kəs­miş­di, am­ma or­ta­da “za­lım” di­var ol­du­ğun­dan “yer da­rı­xır, göy da­rı­xır­dı”. O qı­za bu­ta ve­ril­miş­di. Ürə­yi göy qur­şa­ğı ki­mi cil­və­lə­nir­di. Qon­şu­ya vu­rul­muş­du:

O qı­zın göz­lə­ri yaz ge­cə­si­dir,

Tu­mur­cuq sev­da­sı açı­lıb ge­dər.

Eh, zə­rif qə­min­dən şim­şək ça­xıb­sa,

(Bu di­var se­lağ­zı yer­də ti­ki­lib),

Qə­fil hön­kür­tü­dən yı­xı­lıb ge­dər.

Və­tən həm də ata­mız, ana­mız, bi­zi se­vən­lər­dir. Bir sev­gi na­ğı­lı baş­la­mış­dı – sev­di­yi tə­lə­bə idi, ye­nə yol­lar­dan qo­pa bil­mir­di. Son­ra bu ya­lan ger­çə­yə çev­ril­di. Se­vən qız qon­şu­ya gə­lin köç­dü. İn­di ömür-gün yol­da­şı­na şe­ir­lər ya­zır­dı. Qar­ğa­şa­lı hə­yat­da mə­həb­bə­ti, in­cə­li­yi sax­la­maq ne­cə çə­tin idi. Hər­dən in­san be­zir, sev­gi­li­si­nə qo­şu­lub qay­ğı­lar­dan qaç­maq is­tə­yir­di – adi­ləş­mə­mək, qey­bət­lər, qay­ğı­lar ara­sın­da itib-bat­ma­maq üçün. Qay­ğı­la­rı­nı unut­maq üçün.

Ağac­la­rı sel­bə­lə­yən ya­ğı­şa, ya­ğan qa­ra, əsən kü­lə­yə, köç edən quş­la­ra qo­şu­lub bir öm­rün, bir evin qay­ğı se­lin­dən, qo­hum kü­sü­sün­dən, dost gi­le­yin­dən qur­tul­maq üçün bir­cə an ağa­ca, çi­çə­yə dön­mək la­zım­dır. Bir­cə gün bəs­dir ki, bə­zən in­san özü­nə – qəlb evi­nə qa­yı­da.

Adi qay­ğı­lar­dan bez­mi­şəm da­ha,

Gəl gü­nün özün­dən gün oğur­la­yaq.

Aşaq yaş həd­di­ni, ömür həd­di­ni,

Bir­cə gün bir baş­qa ömür ya­şa­yaq.

Bu qəl­bin sev­da­sı ötüb-ke­çən de­yil­di. “Mən ağac di­lin­də çi­çək­lə­mə­səm, bu­nun gü­na­hı­nı ki­mə gön­də­rə­k?”

Gü­nah hər in­sa­nın özün­də olar “bir al­ma qis­mə­ti” əlin­dən ver­sə. “Hər şe­yin vax­tı var öz axa­rın­da”, “öm­rün nə mə­qa­mı, ilin nə vax­tı, bir al­ma qis­mə­ti ne­cə göz­lə­yək”. “Pa­yız xə­za­nın­dan qorx­ma­yıb be­lə” in­san­la­ra üz tu­taq.

İçi­mə bir ul­duz sev­da gön­də­rin,

Gö­rüm ağac ki­mi çi­­çək­­lə­­rəm­­mi­­?

O gö­zə­lin di­lin­də ya­nıq­lı bir “Qa­ra­gi­lə” “tu­mur­cuq­la­yır­dı”. Kə­də­rin­dən, “hic­ran da­nı­şan qə­dər”in­dən ötüb “eş­qi das­tan” olan “Qa­ra­gi­lə”yə dön­müş­dü – qə­dim qay­naq­lar­dan sü­zü­lüb gə­lən “Qa­ra­gi­lə” şi­rin­li­yi­nə. Özü də de­yir­di, bu şə­hər ona öz­gə­dir, qə­rib gə­lib, do­lan­bac yol­lar­da itib gə­lib, qis­mə­tin qə­hət­li­yi­ni son­da du­yub.

Ürə­yi­nə də­li bir sev­da gir­miş­di. Qəm evi­ni yıx­maq, “söz­dən çi­çək gö­yərt­mək” is­tə­yi ilə so­nu gö­rün­mə­yən haqq yo­lu­na ge­dir­di. Haq­dan gəl­mə­yən ay­rı­lıq­la­rın bəx­ti­nə ya­zıl­ma­dı­ğı­na inan­mır­dı. “Də­li sev­da” ömür­lük idi. Ye­nə dün­ya çəh­ra­yı rən­gə bo­yan­mış­dı – din­lə­di­yi lay­la­la­rın, oy­na­dı­ğı “Kö­çə­ri”nin, kör­pə­li­yi­nin rən­gi. Mö­cü­zə baş ver­miş­di – ki­lid­siz qa­pı­lar, açıq dar­va­za­lar dar gü­nün­də qar­şı­sın­da tay­ba­tay açı­lır­dı. İtir­dikləri ca­nı­nın is­ti­si­ni, ağ­zı­nın da­dı­nı çəh­ra­yı rəng­li se­vinc­lə qay­tar­mış­dı ona.

Yüz il­lər­dir in­san­lar se­vib-se­vi­lir­lər. Hə­ya­tın da­dı elə bu mə­həb­bət­dir. Bu qız da Ni­gar, Sə­nəm ki­mi se­vir­di, is­tək­li­si­nin yo­lun­da hər bir cə­fa­ya ha­zır idi. “De­yi­rəm dün­ya­da sev­giy­lə dö­züm, yax­şı ki, iki­si əkiz do­ğu­lub”. Özü də elə sev­gi, elə ta­le ki, “vü­sa­lı bəx­tin­dən uzaq­dır bir az”. Uzaq­la­ra ge­dən sev­gi­li­si­nin ürə­yi hə­mi­şə onun­la ola­caq. O oğ­lan da sev­gi­dən ya­rı­mış­dı – “bir sev­gi dua­sı, bir qız dua­sı onu qo­ru­ya­caq eşq­dən, bə­la­dan”.

“Na­ğıl­lı, no­ğul­lu ye­ni hə­ya­ta” qə­dəm qoy­muş­du, ana ol­muş­du, şi­rin çi­çək qı­zı bal da­dır­dı. “Dün­ya­nın sər­və­ti, va­rı, döv­lə­ti bir çi­çək ba­la­nın te­li­nə dəy­məz”.

Hə­yat da­vam edir­di... Hər ağac bir çi­çək bi­tir­məz­sə, dün­ya məh­və­rin­dən qo­par, da­ğı­lar. Şi­rin na­ğı­lı, no­ğu­lu, oğuz soy­lu xan oğ­lu ilə için­də­ki ar­zu­la­rı, mu­rad­la­rı pöh­rə­lən­miş­di. Bir türk qa­dı­nı düş­mən çə­pə­ri, Və­tən sər­hə­di, Əlin­cə qa­la­sı – Və­tən ba­la­sı Şam­xa­lı­na adı­nın mə­na­sı­nı bo­yun­dan yu­xa­rı tut­ma­ğı, əqi­də­sin­dən bir mis­ra da en­mə­yən Nə­si­mi, di­li­nin, tor­pa­ğı­nın şa­hı Xə­tai ki­mi ol­ma­ğı töv­si­yə edir­di.

Ailə­si – evi­nin işı­ğı olan qay­ğı­keş hə­yat yol­da­şı, is­tək­li ba­la­la­rı ilə dö­yü­nən ürə­yi Ba­kıy­la “tüs­tü­sü bo­yun­dan uca” ata yur­du ara­sın­da qal­mış­dı. “İçi par­daq-par­daq dərd zə­mi­si olan” bu qa­dın tez-tez kən­də gə­lib ana­sı­nı ax­tar­sa da, tap­mır­dı. Yol­la­rın min yer­dən be­li sı­nay­dı, bir ana kö­çü­nə çat­ma­mış­dı, “fər­ya­dı fə­lə­yə ça­tan” ba­cı­sı­nın lay­la­sı­na lay­la qat­ma­mış­dı.

Yu­xu­da gör­düm ki, qa­pı bağ­lı­dır,

Gör­düm ocaq sö­nüb, kü­lü dağ­lı­dır,

Qo­ca tut ağa­cı ən ya­xı­nıy­dı,

So­ruş­dum, ana­mı gör­mə­mi­siz ki?

Fə­lə­yin kar­va­nı­nı sax­la­ya bil­mə­miş­di. Kü­çə-kü­çə, ev-ev gəz­di, “qon­şu­lar, qo­hum­lar qal­sın bir ya­na”, ağac­dan, çi­çək­dən, qo­şa tut ağa­cın­dan ana­sı­nı so­ruş­du. Hər ba­la­nın dər­di­ni “duy­ma­ğa bir ana qəl­bi gə­rək­dir”. Ana­nın ru­hu bu ha­la döz­məz­di. Ya­man ya­ğış baş­la­dı, üs­tü­nə “göy­lər­dən göz ya­şı tök­dü”. Do­lux­sun­du. Göz­lə­rin­də yaş gi­lə­lən­di, dost­la­rı­na üz tut­du. Mən onu qəl­bi­mi yan­dı­ran bu mis­ra­la­rım­la ovut­maq is­tə­dim. Dün­ya­nın fa­ni­li­yin­dən be­lə gi­ley­lən­dim:

Bir ha­va­sız ha­va ça­lın

ağır-ağır, lən­gər-lən­gər, aram-aram

oy­na­yım.

Bu ən­gəl­li dün­ya­nın əv­və­li­nə,

so­nu­na lə­nət –

oy­na­yır cin­lə, şey­tan­la.

Mən nə edə bi­lə­rəm lə­nət­lən­miş

mey­dan­da...

Bu şei­rim onu köv­rəlt­di, am­ma ovut­ma­dı. Ha­yı­ma-ha­ra­yı­ma qo­şul­du:

Bir ha­va­sız ha­va ça­lın,

Du­rub oy­na­yım, oy­na­yım.

Ba­şım­da­kı ha­vam ye­tər

Sü­züm oy­na­yım, oy­na­yım.

“Və­tən həs­rə­ti ovu­nan­mı, ke­­çən­­mi­­?” “Qəm çi­çək­lik”, o, dər­yaz idi, “bü­töv­lü­yə ta­mar­zı” qal­dı­ğın­dan su­al­la­rı ya­ra­sı­nın “qön­çə qay­saq”la­rı ki­mi si­nə­sin­dən üzü­lür­dü. Nə­ha­yət, ürə­yi­ni bo­şalt­dı, gör­dü ca­vab­sız su­al­lar ve­rib, yum­şal­dı, de­di “gəl sə­nə hə­zin bir şe­ir oxu­yum”.

Tan­rı gön­də­rib­dir dər­man, dad ki­mi,

Gəl mə­ni qı­na­ma be­lə yad ki­mi.

“Min bir ge­cə”də­ki Şəh­ri­zad ki­mi

Gəl sə­nə süb­hə­dək şe­ir oxu­yum.

Mən də “üzüm gi­lə­si­tək, nar gi­lə­si­tək” gö­zəl şe­ir­lər ya­zan is­te­dad­lı alim, pub­li­sist, şa­ir ba­cım So­na xa­nım Və­li­ye­va­nın “Min il­dir heç ki­mə söy­lə­nil­mə­yən” şe­ir­lə­ri­nin əsi­ri ol­dum. “Çəh­ra­yı rəng­li dün­yam” ad­lı şe­ir ki­ta­bı­nın işı­ğı­na bə­lən­dim, ca­zi­bə­si­nə düş­düm, mü­rək­kə­bi qu­ru­ma­dan mə­nə də oxu­du­ğu şe­ir­lə­ri­nin ürə­yi­mə yaz­dı­ğı bu hə­zin, köv­rək na­ğı­lı siz­lə­rə da­nış­dım. Al­lah­dan di­lə­yim bu­dur ki, çəh­ra­yı na­ğıl­la­rın so­nu ol­ma­sın!

“Körpü” jurnalı